6-тапсырма. Мәтінді оқып, шылауларды теріп
бер. Мәтіндегі ақпарат туралы ой бөлісіңдер.
кейін
басқа арнаға тү-
... Қазақ елі Ұлы Отан соғысы біткен соң, он үш жылдан кей
ғана Рақымжан Қошқарбаевтың кім екенін алғаш білген. Ол кісіні
ерекше ерлігінің көпке танылуына, кейінгі өмірінің басқа арнаға
ата. Мұны біреу білсе, біреу білмейді
суіне бірден-бір себепкер адам – ата. Мұн
Көнелердің қатары азайып, көзі кеткен сайын, әсіресе кітап оқымай
ғаламторға емініп кіріп кеткен жастар бұл жағдайдан бейхабар.
Рақымжан Қошқарбаевты ата бірінші рет 1958 жылдың алғашки
лер
күндерінің бірінде өзіне сәлем бере келгенде көріпті. Майдангерле
тез-ақ тіл табысып, ұзақ әңгімелеседі. Атаның айтуынша, алғашын
да сөзін суыртпақтап бастап, бірте-бірте бөгеті ағытылған судай акта.
рылып жан жүйесінде жатқан сырын да, ащы шынын да жайып са.
лыпты. Рақымжан аға кете салып, ата Кәкімжан Қазыбаевқа телефон
соғып, «Тез жеткін!» - дейді қатаң түрде. Ағасының бұйрығын екі
етпейтін әдетімен ол кісі лезде жетеді. Аға келген заматта ата:
- Журналиспін дейсің! Дипломым бар деп мақтанасың. Журналис
ке, ең алдымен, сезгiр жүрек, көреген көз керек. Соғыс біткелі бері он
үш жыл өтті. Рақымжандай тарихи адамды күні бүгінге дейін көрмей
жүрген неғылған журналиссіңдер?! Адам ерлік жасауды жоспарла-
майды. Ерлікті туғызатын сәт болады. Адамның жақсы қасиеті де, жа-
сық қасиеті де соғыста, тап сондай сәтте көрінеді. Мұндай сәт адамнын
ғұмырына, керек десең, ұрпақтан ұрпаққа кететін өмірбаян, өсиет бо.
лып қалады. Рақымжан – сондай қиын-қыстау сәтте асыл қырынан
көрінген азамат. Ол қыры – жасаған ерлігі. Тағдыр оның өмірбаянын
сол сәтте жазды. Оның өмірбаяны - отпен жазылған өмірбаян. Мен де
төрт жыл соғыстың небір қияметін көрген жанмын. Бірақ фашизм -
нің соңғы бекінісіне айналған Берлинді алғандағы соғыс, Рейхстагқа
ту тігердегі сұрапыл соғыс - ол нағыз жойқын қырғын! Рақымжан –
Жеңіс жалауын желбіретіп Рейхстагқа тіккен батыр ...
(Зейнеп Ахметова)
Боr rаrе от 1 до
Адамзат тарихындағы ең сұмдық соғыстың болып өткеніне 66 жыл толды. Бірақ Ұлы Жеңістің ұмытылмайтыны сияқты, соғыс та ұмытылмастай ізін қалдырды. Жеңіс күні – бұл сан мыңдаған ұрпақ үшін ортақ мереке. Бұл мереке – бейбітшілік пен қайырымдылықтың мәңгі жасампаздығын, Отанын қорғаған жауынгер-солдаттар мен офицерлердің айбыны, тылдағы Жеңісті жақындатқан жұмысшылардың ерлік еңбектерінің мәңгі өшпейтіндігін дәлелдейтін белгі болып қалмақ.
Біздің аталарымыз бен әкелеріміздің батырлықтары мен жанқиярлықтары, олардың өз Отанына деген шексіз сүйіспеншіліктері Қазақстанның бүгінгі жауынгерлері үшін мақтан тұтарлық үлгі ғана емес, бұл – бірнеше ұрпақты байланыстыратын қоғамның рухани дамуы мен ұлттық қайта өрлеуінің жоғары адамгершілік негізі. Жеңіс күні – абыройымыз бен даңқымыздың мерекесі. Табандылық пен ерлік, Отанға деген сүйіспеншілік қатал соғыста Жеңіске жеткізді.
Сол бір сұрапыл жылдары Қазақ халқы өзінің Отанына, жеріне деген патриоттық сезімін, ұлттық мақтанышын дәлелдеді. 500-ден аса жерлестеріміз, оның ішінде 96 Қазақ Кеңес Одағының Батыры атағын алды. Олар: Бауыржан Момышұлы, Талғат Бегельдинов, Сергей Луганский, Иван Павлов, Мәншүк Мәметова, Әлия Молдағұлова және көп басқалар. Жауға қарсы шайқастар алдыңғы шептегі ұрыстарда ғана емес, алыстағы ауыл мен кең байтақ далада да жүріп жатты. Сол жылдары Қазақстан миллиондаған босқындарды өз бауырына аналық мейірімімен тартушы, эвакуацияланған завод пен фабрикаларға, майданға керекті оқ -дәрі мен азық-түлік жеткізуші үлкен арсеналға айналды.
Жарыстар Мәскеуде, Ленинградта, Сталинградта жүргізді. Көрнекті Қазақ ақын, Жамбыл Жабаев, Ленинградтың ауыр тағдыры туралы өлең жазды.
Ленинградтық өренім,
Мақтанышым сен едің!
Нева өзенін сүйкімді,
Бұлағымдай көремін...
9 мамыр - бұл мереке ғана емес, бұл ауыр еңбек, бұл халықтың батырлығы. Бiздiң парызымыз - бұл күндi еске сақтау. Бiздiң ардагерлеріміз! Олар кемде-кемде қалды. Оларға лайықты кәрілікті қамтамасыз ету, оларға көмектесу керек.
Ұлы жеңістің күнімен құтты болсын!
Тарихымызда қалған бұл сұрапыл соғыстың кеселінен өткен ата апаларымыз аман болсын!
Келешек еліміздің дархан даласы кең, аспаны ашық болсын!
Жұдырықтай жұмылған, білектей біріккен кеңпейіл Қазақ елі жасасын!
Ешқашанда жауынгер ерлігі мен жеңісті еңбегімен соққан еңбекшінің ерен ерліктері ұмытылмайды. Бүгінде біздің азаматтық міндетіміз – болашақ ұрпақты Отанын сүюге, елінің, жерінің адал патриоттары, достық пен бірлік туралы түсінік беру арқылы отансүйгіштікке тәрбиелеу.
Жеңіс
Қасиеттi мен ауыр
Халықтарды нығайтады, көмектеседі және бiзге дейiн жетедi.
Жеңіс - біздің ата-бабаларымыздың батырлығы.
Жетістік, салтанат, мейрам.
Объяснение:
Ұлы Отан соғысы
«Ешкім де, ештеңе де ұмытылмайды» демекші, Ұлы Отан соғысы мәңгі тарих қойнауына енді. Бүгінде бұл сұрапыл соғыстың аяқталғанына 74 жыл болмақ, дегенмен бұл соғыста Қазақстандағы әр отбасынан жүздеген мың адам қолына қару алып, ұрыстарға қатынасып, елін, жерін, туғанын жаудан қорғап, Отаны үшін жанын бергендіктен, соғыс ұмытылмастай ізін қалдырды.
Сол бір сұрапыл жылдары Қазақ халқы өзінің Отанына, жеріне деген патриоттық сезімін, ұлттық мақтанышын дәлелдеді. 500-ден аса жерлестеріміз, оның ішінде 96 Қазақ Кеңес Одағының Батыры атағын алды. Қазақстандық жауынгерлер Украинаны, Белоруссияны, Балтық бойын, Молдовияны азат етуге қатысты. Мыңдаған қазақ жігіттері Кеңес әскерінің құрамында Шығыс Европа халықтарын Гитлердің тепкісінен азат етуіне ат салысты. Кеңестік Шығыс әйелдері арасынан бірінші болып Ленин орденімен және Алтын жұлдыз медалімен марапатталғандар — шығыстың қос шынары: пулеметші Мәншүк Маметова мен 54-атқыштар бригадасының Мергені (снайпер) Әлия Молдағұлова болды.
Соғыс жылдары Қазақстан сонымен қатар миллиондаған босқындарды қабылдап, қол ұшын соза білді, әрі майданға керекті оқ -дәрі мен азық-түлік жеткізуші үлкен арсеналға айналды.
Мен шығарманы Сырбай Мәуленовтің «Соғыстан қайтқан солдаттар» атты өлең жолдарымен тәмамдағым келеді:
Жаутаңдап қарап дала тұр,
Көз жасын сүртіп жаңа бір.
Хабарсыз ұлын сұрауға,
Жолыңды тосып ана жүр.
Қанша үйдің ұрлап адамын,
Қанша үйде сөніп қалды оттар.
Көрдің бе ұлын ананың,
Соғыстан қайтқан солдаттар?
Объяснение: