Ақсу-Жабағылы Қазақстанның ең көне қорығы, сонымен қатар Орталық Азиядағы ЮНЕСКО биосфера қорығы дәрежесін алған ең алғашқы қорық. Теңіз деңгейінен 1000 м-ден 4280 м аралығындағы биіктікте Тянь-Шань тауларында орналасқан. Қорық Ақсу және Жабағылы атты екі өзеннің арасына орналасқан.Ол 1926 ж. құрылған.
Ақсу-Жабағалы қорығы алуан түрлі өсімдіктер мен жануарлар, құстарға бай. Мұнда жеміс-жидек, Альпі шалғыны, дәрілік өсімдіктер т.б. өседі. Қорықтың символы – Грейг қызғалдағы. Қызғалдақ, сарғалдақ алғаш Ақсу-Жабағалыда өсірілген.
Қорықтың таулы бөлігі – мәңгілік мұздықтар. Ондағы түпсіз, көгілдір, мұздай тау көлдері айнадай шағылысады. Тік жартастардан сарқырамалар ағады.
Қорық аң-құсқа бай. Онда таутеке, елік, марал, қар барысы, аю, борсық, суырлар мен құндыздар т.б. аңдар мекендейді; Гималай ұлары, кекілік, бүркіт, қарақұтан, бозторғай, сарытоғай, шымшық т.б. құстар өте көп; сарыбауыр кесіретке, жылан, құрбақалар мекендейді. Қорықтың ландшафтысы ерекше. Онда шөлейттер де, жазықтар да, аршалы ну ормандар да бар. Біз осындай қорықтарымызды қорғауымыз керек. Табиғатты қорғау – біздің борышымыз!
1» Грейг қызғалдағы, Қорық, Мұздықтар
2»
3» 1926 ж.
4» Онда таутеке, елік, марал, қар барысы, аю, борсық, суырлар мен құндыздар т.б. аңдар мекендейді; Гималай ұлары, кекілік, бүркіт, қарақұтан, бозторғай, сарытоғай, шымшық т.б. құстар өте көп; сарыбауыр кесіретке, жылан, құрбақалар мекендейді. Қорықтың ландшафтысы ерекше.
1. Аксу-Жабаглинский государственный природный заповедник, расположенный в горах Таласского Алатау в Западном Тянь-Шане — один из самых живописных заповедников Казахстана, и одно из лучших мест для отдыха туристов.
2. Учрежденный (29 декабря 1916) 11 января 1917 года Баргузинский заповедник стал первым в России охотничьим заповедником на государственных землях. В его задачу входило сохранение и изучение соболя – фаворита пушного царства.
3. Первым в 1895 году такой принцип создания заповедной сети предложил русский ученый В.В. Докучаев. По его предложению были сохранены нетронутые участки степей в черноземной зоне. Первый государственный заповедник создан в конце декабря (по старому стилю) 1916 года или 11 января 1917 года (по новому стилю) на Байкале с целью сохранения самого дорогого баргузинского соболя.
4. В них запрещена охота, рыбная ловля, рубка лесов, сбор ягод и т. д. Большей частью заповедники создаются для охраны девственной природы.
Мәтіннің өзі(текст)
«Ақсу Жабағылы» қорығы
Ақсу-Жабағылы Қазақстанның ең көне қорығы, сонымен қатар Орталық Азиядағы ЮНЕСКО биосфера қорығы дәрежесін алған ең алғашқы қорық. Теңіз деңгейінен 1000 м-ден 4280 м аралығындағы биіктікте Тянь-Шань тауларында орналасқан. Қорық Ақсу және Жабағылы атты екі өзеннің арасына орналасқан.Ол 1926 ж. құрылған.
Ақсу-Жабағалы қорығы алуан түрлі өсімдіктер мен жануарлар, құстарға бай. Мұнда жеміс-жидек, Альпі шалғыны, дәрілік өсімдіктер т.б. өседі. Қорықтың символы – Грейг қызғалдағы. Қызғалдақ, сарғалдақ алғаш Ақсу-Жабағалыда өсірілген.
Қорықтың таулы бөлігі – мәңгілік мұздықтар. Ондағы түпсіз, көгілдір, мұздай тау көлдері айнадай шағылысады. Тік жартастардан сарқырамалар ағады.
Қорық аң-құсқа бай. Онда таутеке, елік, марал, қар барысы, аю, борсық, суырлар мен құндыздар т.б. аңдар мекендейді; Гималай ұлары, кекілік, бүркіт, қарақұтан, бозторғай, сарытоғай, шымшық т.б. құстар өте көп; сарыбауыр кесіретке, жылан, құрбақалар мекендейді. Қорықтың ландшафтысы ерекше. Онда шөлейттер де, жазықтар да, аршалы ну ормандар да бар. Біз осындай қорықтарымызды қорғауымыз керек. Табиғатты қорғау – біздің борышымыз!
1» Грейг қызғалдағы, Қорық, Мұздықтар
2»
3» 1926 ж.
4» Онда таутеке, елік, марал, қар барысы, аю, борсық, суырлар мен құндыздар т.б. аңдар мекендейді; Гималай ұлары, кекілік, бүркіт, қарақұтан, бозторғай, сарытоғай, шымшық т.б. құстар өте көп; сарыбауыр кесіретке, жылан, құрбақалар мекендейді. Қорықтың ландшафтысы ерекше.
5» Қорықтың символы – Грейг қызғалдағы
1. Аксу-Жабаглинский государственный природный заповедник, расположенный в горах Таласского Алатау в Западном Тянь-Шане — один из самых живописных заповедников Казахстана, и одно из лучших мест для отдыха туристов.
2. Учрежденный (29 декабря 1916) 11 января 1917 года Баргузинский заповедник стал первым в России охотничьим заповедником на государственных землях. В его задачу входило сохранение и изучение соболя – фаворита пушного царства.
3. Первым в 1895 году такой принцип создания заповедной сети предложил русский ученый В.В. Докучаев. По его предложению были сохранены нетронутые участки степей в черноземной зоне. Первый государственный заповедник создан в конце декабря (по старому стилю) 1916 года или 11 января 1917 года (по новому стилю) на Байкале с целью сохранения самого дорогого баргузинского соболя.
4. В них запрещена охота, рыбная ловля, рубка лесов, сбор ягод и т. д. Большей частью заповедники создаются для охраны девственной природы.
Объяснение: