4-тапсырма. Диалогті оқы. Ауызекі сөйлеу тілінің ерекшелігін анықта. Қара шал не заматта көк шалғынды құйқалы өңірге ат басын бурган. Төбе бауырындағы шоқ жидеге жетіп аттан түскен. Шөбі калыңдау тұсқа еңкейе үңілген. - Обал-ай, бітеліп қапты, деді басын шайқап. Ата, ол не? Балам, тұма Тума ғой, балам. Соңыра көзін аршиық. Ақсын сылдырап. Адамдардан аялы алақан күтіп жатыр-ау! - Тұма деген не, ата? судың көзі. Бұлақ пен өзеннің басы. «Бұлақ көрсе, көзін аш» деген сөз бар қазақта. Бес-алты жылдай жакка ат ізін салмап едім, көрдің бе, шөп-шалам басып қалғанын. Сусырап отырған жоқпыз. Бірақ тұщы, мөлдір бұлақ суына жете ме! Даланың аң-құстары да ішіп, рақаттансын! (Т. Әбдірайым)
Жылқылар топтасып, жүйткіп, кісініп ойнақтаса, шапқыласа, кешікпей күн суытып, ызғар соғып, боранды жауын қарлы борасын болады деп біледі. Жылқылардың жүні үрпиіп, жайылуға зауқы жоқ болса, онда біраздан кейін күн суытып ауа райы бұзылады. Ат әлсін – әлсін пысқырса, жазда жел күшейіп жауын жауардың, ал қыста қар жауып, қарлы борасын болады. Жылқы ыққа жайылса, жел, жауын, қарлы борасындар, ызғар суық жел болады. Айғыр үйірін, мойынын жерге сала, жиса ауа райы кешікпей бұзылады. Жылқы малы қыста, көктемде жайылғанда, қай жаққа қарап жайыла берсе, жайлы жылы күндер болады, ал желге қарсы жайылса, жайсыз күндер болатының белгісі. Бие кенет суалса, кешікпей жауын жауатын болады.