Мәтінді түсініп оқы.Сұрақтарға жауап бер.
1.Қазіргі айтыстардың тақырыптары қандай?
2.Қалай ойлайсың, айтыс қазақ халқынан басқа халықтарда бар ма?
3.Қазіргі кездегі қандай айтыскер ақындарды білесіңдер?
4.Қай айтыс түрі қазіргі кезде жиі болады?
5.Ақындар қоғамдағы жағымсыз нәрселерді қалай жеткізеді?
6. Шығыс Қазақстан облысынан шыққан қандай айтыскер ақындарды білесіңдер?
11
объяснение:
қазақ халқының суырып салма ақыны, төкпе жырау атанған мұрат мөңкеұлы 1843 жылы атырау облысы, қызылқоға ауданында, қарабау деген ауылда дүниеге келген.
жастайынан сөзге жүйрік, тілге үйір мұраттың оқуға ақындыққа деген құштарлығы ерте жаста оянған. мұрат ер жете келе айтыс өнеріне қарай ойысады. өз өңірінің даңқты ақындарының бірі болады. жас ақынның қғынан мұрат ойын –сауық кештеріне жиі бас сұғып, көптеген айтыс аламанына түсіп, жеңіп отырған. оның барлығы жас ақынның атақ-абыройына салмақ қосып, оған қосымша бедел әкеледі. ақын мұнымен шектелмей ой-өрісі мен білімін артыру мақсатында ел мен жер тарихы жайлы, рулардың шежіресі жөнінде көрген-естігендерін миына құйып, есте сақтап отырған. тап осы кезден бастап мұрат мөңкеұлы жұрт өнегесіне таңба болып басылған келеңсіз жайттарды ел ішіне қанықтыра бастайды.
мұрат мөңкеұлы отаршылдық заманында қазақ жұртының қаналып, әбден қажыған сәтінде елдің жарасын жамап, қарапайым халықты өлең-жырларымен рухтандырып отырған. ел тәуелсіздігін аңсап, халықтың бүгіні мен кешегі күндерін салыстыра жырлаған. халықты бірлікке шақырып, ел үшін күресуді талап еткен. қазақ батырларын қолға қару алып, жаудың бетін қайтаруға әрдайым өткір ұрандар тастаған. түрлі саяси науқандардың тұсында зар заман ағымына әр қилы толғаулар айтады. мұрат ақының «үш қиян» шығармасында халықтың қара шаңырағы шайқалып, босағасы тари түскендігі қара өлеңде айқара көрсетіліп баяндалған. пиғылының төмендеп, заманның азғандығын ашына сөз етеді. өлеңдерінде жүректе қалған мұңның тап қазір болып жатқан сықылды етіп, жұртты тебірентпей қоймаған. көшпенді мемлекеттің жазда жайлаудан, қыста қыстаудан айырылып, тығырыққа тірелгендігін, тұрмыс жағдайының күрт нашарлап, өмірге көлденең соққан жел ата-бабадан келе жатқан асыл мұраның бытшыты шыққанын жазған.
мұрат ақынның заман шындығын зарлай жырлаған әдеби мұрасы зар заман аталды. сондықтан да мұрат мөңкеұлы дулат бабатайұлы, шортанбай қанайұлы секілді ақындармен терезесі тең келіп xix-дың зар заман ақыны атанған болатын.
ответ:
қазақстан халқының бірлігі күні мерекесі – бүгінгі таңда бейбіт өмір мен ынтымақ тұрмыс кешіп отырған ел тұрғындары үшін ыстық ықылас пен достық ниеттің дәстүрі, асыға күтер мейрамы.
бұл күн - әрбір қазақстандық үшін отанға деген сүйіспеншілік пен патриоттық сезімнің, азаматтық борыш пен жалпы ұлттық келісімнің мерекесі.
қоғамдық келісім мен саяси тұрақтылық – біздің ең маңызды байлығымыз! бұл жетістікті бағалау, оны сақтау жолында аянбай еңбек ету әрбір қазақстан азаматының міндеті болып табылады.
баршаңызды 1 мамыр – қазақстан халықтарының бірлігі мерекесімен шын жүректен құттықтаймын!
бір шаңырақтың астындағы халқымыздың достығы мен өзара түсіністігі одан әрі жалғасып, еліміздегі ұлтаралық татулық әрдайым берік болып, қашан да ынтымақ, бірлік мәңгі жасай берсін!